Το ανόητο “άβατο” της Επιδαύρου (ή αλλιώς, να πάτε στο Βερολίνο!)

Επί δύο βδομάδες, το Κυριακάτικο Βήμα φιλοξενεί απόψεις εκπροσώπων της τέχνης και του πνεύματος σχετικά με το αν το αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου θα πρέπει να είναι «άβατο» σε παραγωγές εκτός της κλασικής τραγωδίας και κωμωδίας με αφορμή τη φετινή παράσταση της όπερας «Μήδεια» του Λουίτζι Κερουμπίνι (Βήμα 29/07/200705/07/2007, αλλά και στην Ελευθεροτυπία 29/06/2007). Οι απόψεις ποικίλλουν, όμως ακόμη και οι υπερασπιστές της ανοιχτής μορφής, πέρα του αρχαιοελληνικού ρεπερτόριου, για τις παραστάσεις στο αρχαίο θέατρο δεν κρύβουν έναν τοπικισμό που δεν λαμβάνει υπόψη στα σοβαρά τις σημερινές εξελίξεις στον τομέα της τεχνολογίας. Λέει λχ ο Γιώργος Λούκος, πρόεδρος του Ελληνικού Φεστιβάλ και ιθύνων νους για την επιλογή της Μήδειας, πως βασικό κριτήριο είναι η ποιότητα, μα αυτό δεν σημαίνει απολύτως τίποτα αν δεν υπάρχει η κατάλληλη σύγχρονη τεχνική υποδομή. Κανείς απ’ όλους όσους τους προσκεκλημένους του Βήματος αναφέρει τον απαραίτητο τεχνολογικό εκσυγχρονισμό των παραστάσεων της Επιδαύρου προκειμένου ο ιερός χώρος να συμβαδίσει με την εποχή μας. Λένε, πολύ σωστά, πως η ακουστική του αρχαίου θεάτρου είναι συντονισμένη στις συχνότητες της ανθρώπινης ομιλίας και δεν καλύπτει όλο το ακουστικό φάσμα των οργάνων της σύγχρονης ορχήστρας. Εξάλλου, οι αρχαίοι Έλληνες δεν είχαν και κοντραμπάσα, είναι όντως πρόβλημα η απόδοση μιας συμφωνικής ορχήστρας και ορισμένοι (ευτυχώς) εκ των «σκληροπυρηνικών» της αρχαίας τραγωδίας προβάλλουν αυτή τη δικαιολογία για να αποκλείσουν το θέατρο από τις επιταγές των σημερινών καιρών – και προφανώς για να έχουν περισσότερες ελπίδες για το ανέβασμα μιας παραγωγής τους εκεί (αυτά τα ΔΗΠΕΘΕ πια…)

Η αφορμή γι αυτό το δημόσιο διάλογο ξεκίνησε από την, σε γενικές γραμμές, επιτυχημένη παραγωγή της Μήδειας του Κερουμπίνι παρά τα κάποια προβλήματά της (σχετικά: Σπυρέτος72), η οποία μορφολογικά είναι κληρονόμος της αρχαίας τραγωδίας, δηλαδή μία όπερα. Η αντίδραση του δύσκολου κοινού (που συναγωνίζεται σε κρίση κι εκδηλωτικότητα εκείνου του ιταλικού προπύργιου της όπερας, τη Σκάλα του Μιλάνου) της μοναδικής αυτής παράστασης ήταν κάτι παραπάνω από απρόβλεπτη, αποθέωσαν την παραγωγή όσο και το άνοιγμα της Επιδαύρου σε μία μορφή τέχνης εξαιρετικά ταιριαστή με το χώρο. Άδικα φωνάζουν οι Κασσάνδρες για την άλωση του χώρου από Νταλάρες και Μαρινέλλες (aka Μέγαρο Μουσικής…) από τη στιγμή που το κοινό της Επιδαύρου έχει κατά κοινή ομολογία από τα υψηλότερα στάνταρ παγκοσμίως.

Η επιθυμία να ανεβούν παραστάσεις όπερας δεν είναι παράλογη λοιπόν, αλλά χρειάζεται περισσότερη προσοχή και επινοητικότητα η λύση κάποιων τεχνικών προβλημάτων στην ακουστική που επισημαίνονται επανειλημμένα (σχετικά: Ελευθεροτυπία, 16/07/2007). Ο χώρος του αρχαίου θεάτρου φιλοξένησε τόσο την Μαρία Κάλλας, όσο τον Χέρμπερτ φον Κάραγιαν και τον Μωρίς Μπεζάρ. Γιατί μία τέχνη σαν την όπερα να μην έχει ένα μερίδιο στην Επίδαυρο, μικρό ζητάμε χωρίς θυσία στην ελληνική τραγωδία, από τη στιγμή που ο Βάγκνερ θεμελίωσε οριστικά τη μορφή με το πρότυπο των αρχαίων τραγωδιών; Θα ήταν συναρπαστική επιτυχία με παγκόσμιο αντίκτυπο ένα ανέβασμα της Τετραλογίας, μια συνομιλία με το παρελθόν και το παρόν συγγενών τεχνών…

Όσο για το Βερολίνο του τίτλου. Ανακαλύπτω στο YouTube ένα θεσπέσιο βίντεο από το Βερολίνο σε ένα υπαίθριο θέατρο που μοιάζει κόπια εκείνο της Επιδαύρου και ίσως να χωράει περισσότερους θεατές, λογαριάζω και πάνω από δέκα χιλιάδες. Ο κορυφαίος κιθαρίστας των καιρών μας, ο Τζων Ουίλιαμς, σε μια σύμπραξη με τη Φιλαρμονική του Βερολίνου και τον Ντάνιελ Μπαρενμπόιμ, ερμηνεύει ένα φαινομενικά εντελώς ακατάλληλο έργο για υπαίθρια συναυλία, το φημισμένο Κοντσέρτο Αράνχουεθ του Ροντρίγκο. Όμως, αν παρατηρήσετε καλά το βίντεο, φαίνονται κάποιες μεγαφωνικές εγκαταστάσεις και ο ήχος είναι πολύ καλός. Άραγε, χαζοί είναι οι βερολινέζοι που έλυσαν ένα τεχνικό πρόβλημα και δεν μπορούμε να το λύσουμε εμείς εδώ στην Επίδαυρο; Πιο χαζοί είναι και οι γερμανοί θεατές που γέμισαν ασφυκτικά ένα θέατρο σχεδόν ολόιδιο με κείνο της Επιδαύρου και δεν πέφτει καρφίτσα;

Δύο κερασάκια στην τούρτα. Δείτε πως θα μπορούσε να μεταφερθεί το κλίμα της Τετραλογίας του Βάγκνερ, το Δαχτυλίδι των Νιμπελούγκεν, από το Χρυσό του Ρήνου. Η θρυλική μεταφορά του Κάραγιαν ταιριάζει σκηνοθετικά στο χώρο της Επιδαύρου.

Και το άλλο κερασάκι. Όχι, δεν είναι από τον Άρχοντα των Δαχτυλιδιών. Για να καταλάβετε πως «εμπνέονται» τέτοιου είδους χολυγουντιανές ταινίες και δεν το λέει κανείς. Από το Χρυσό του Ρήνου, πάλι στην παραγωγή του Κάραγιαν. Και μιλάμε για 1978 η κινηματογράφηση.

Advertisements

15 thoughts on “Το ανόητο “άβατο” της Επιδαύρου (ή αλλιώς, να πάτε στο Βερολίνο!)

  1. Υπάρχει μια διαφορά σε όλα αυτά. Το μνημείο είχε μια χρήση κατά το παρελθόν, από την οποία δεν μπορούμε να αφιστάμεθα σήμερα. Δηλαδή, το αρχαίο θέατρο ήταν ΘΕΑΤΡΟ και όχι ωδείο, όπως το Ηρώδειο. Αλλάζοντας τον χαρακτήρα του, είναι σαν να το δίνουμε βορρά στις Μαρινέλες και τους Πάριους. Και, εν πάση περιπτώσει, γιατί να τον αλλάξουμε; Θα προσθέσει κάτι αυτό στο θέατρο του Πολυκλείτου; Και τι θα είναι αυτό;
    Οσο για τα μικρόφωνα, η Επίδαυρος φημίζεται ακριβώς για την τέλεια ακουστική της. Ακυρώνουμε αυτό το θαύμα βάζοντας μικρόφωνα και προσκαλούμε, και πάλι, τη Μαρινέλλα και τον Πάριο που δεν έχουν ισχύ φωνής.
    Τέλος, πώς γνωρίζουμε ότι το κοινό της Επιδαύρου είναι το πλέον καλλιεργημένο; Εχει γίνει κάποια σχετική έρευνα που αγνοώ; Αλλά και έτσι να είναι, τι εμποδίζει το κοινό αυτό να αντικατασταθεί από ένα άλλο, λαϊκότερο, όταν το θέαμα θα είναι πιο «λαϊκό»;

  2. Advocatus diaboli

    Έγραψα και στο ποστ και στο λέω και τώρα. Καμία σχέση με μαρινέλλες. Η όπερα δεν είναι Πάριος και το κοινό της Επιδάυρου έχει κρίση και είναι από τα υγιέστερα. Δεν είναι «σαν να το δίνουμε βορά στις μαρινέλες», αυτή τη λογική τη βρίσκω τρομολαγνική.

    Η επιτυχία της κερουμπινικής Μήδειας δεν έπρεπε να σου λέει κάτι; Ή η όπερα σου φαίνεται σκυλάδικο;

    Και πάλι δεν διάβασες σωστά τι εννοούσα με τη μικροφωνική εγκατάσταση. Αντιγράφω από τον Σπυρέτο, έβαλα και το σχετικό λινκ στο ποστ:

    Η ακουστική του θεάτρου φαίνεται να ενισχύει τις φωνές ενώ φιλτράρει τις συχνότητες κάτω από περίπου 500 Hz. Αν λάβουμε υπόψη μας πως η ορχήστρα είχε κουρδίσει το λα γύρω στα 420-440 Hertz, καταλαβαίνουμε το πρόβλημα.

    Άλλο το ένα, άλλο το άλλο.

  3. Κι όσο για το αν η Επίδαυρος ήταν ΘΕΑΤΡΟ (με τη στενή σημερινή έννοια) κι όχι ωδείο (με τη γενική σημερινή έννοια), είναι κάπως εσφαλμένη αντίληψη. Η μουσική υπόκρουση των τραγωδιών πάντα ήταν πλούσια και δραματοποιημένη σε σημείο που ίσως καμιά φορά άγγιζε τα όρια της όπερας, όπως συνέβαινε με τους χορούς αυτών των έργων.

  4. Μερικές σκέψεις επί το θέματος:

    1. Το Αρχαίο Θέατρο της Επιδαύρου θα μπορούσε να είναι ανοιχτό σε κάθε μορφή τέχνης αρκεί αν μην αλλοιώνεται και φθείρεται ως αρχαιολογικός χώρος.

    2. Αμφιβάλλω πάρα πολύ για το επίπεδο του κοινού της Επιδαύρου. Έχω παρακολουθήσει δεκάδες παραστάσεις και μόνο απογοήτευση νιώθω. Ειδικά στις κωμωδίες του Αριστοφάνη οι θεατές συμπεριφέρονται όπως στις επιθεωρήσεις.

  5. Σάββα

    Εχμ, για τις κωμωδίες του Αριστοφάνη, μόνο τα ονόματα ηθοποιών από τους γκλάμουρ σταρ της τιβί και του Δελφινάριου επιβεβαιώνει δυστυχώς αυτό που λες για τη συμπεριφορά του κοινού, δεν είναι πρωτοφανές. Γι αυτό το αίτημα της ποιοτικής αναβάθμισης της Επιδαύρου γίνεται περισσότερο επιτακτικό, ειδικά τώρα με τις προτάσεις για Ρακίνα και Μπέκετ, αν και προσωπικά θα προτιμούσα Σέξπηρ – αυτό κι αν θα ήταν ριζοσπαστική κίνηση! Αλλά και για τις παραστάσεις αρχαίας τραγωδίας ακούω και διαβάζω πολύ καλά λόγια, εσύ που πήγες σε δεκάδες παραστάσεις (wow!) σίγουρα ξέρεις πολύ καλύτερα από μένα. Γι αυτό παρέθεσα το παράδειγμα της Σκάλας του Μιλάνου, κι εκεί το κοινό έχει αρκετές φορές «σκοτεινές» συμπεριφορές. Κάθε ένσταση δεκτή.

  6. To (1) που ανέφερε ο ΙΣ είναι πολύ σημαντικό. Επίσης δεν καταλαβαίνω γιατί «ακυρώνεται το θαύμα». Δεν λέει κανείς να σταματήσουν οι αρχαίες τραγωδίες.

    Ανοίγοντας σε άλλου είδους παραστάσεις -στη συγκεκριμένη περίπτωση όπερα, μόνο αναβαθμίζεται η ποιοτική στάθμη του χώρου, αλλά και της χώρας.

    -Simon @ atheoi.ORG

  7. Λοιπόν…

    κατ’ αρχήν διαφωνώ με το άνευ όρων «άνοιγμα» της Επιδαύρου. Όχι, σε καμμία περίπτωση δε θεωρώ βλασφημία το ανέβασμα όπερας στην Επίδαυρο και η πρότασή σου για το Δαχτυλίδι του Βάγκνερ μου προκαλεί ρίγη ενθουσιασμού σε βαθμό Κρο Μανιόν.

    Αλλά όχι Μπέκετ. Εντάξει, ηθοποιάρα η Φιόνα Σω, αλλά θεατρικός μονόλογος σε ανοικτό θέατρο; Θα τον καταπιεί τον ηθοποιό, όσο καλός κι αν είναι.

    Το πρόβλημά μου ξεκινάει όταν η Επίδαυρος πάει να υποκαταστήσει τις 5 θεατράρες που η Ελλάδα ως γενέτειρα του θεάτρου ΔΕΝ διαθέτει. Ξέρεις τώρα, πού να χτίζουμε όπερα, πού να χτίζουμε ένα θέατρο της προκοπής, νά’ναι καλά οι αρχαίοι ημών που φροντίσανε για τους πτωχούς απογόνους τους.

    Γιατί δηλαδή να «ανοίγεται» η Επίδαυρος και να μη φτιαχτούν καινούργια θέατρα; Εδώ ιδιώτες-«ψώνια» καταφέρνουν και φτιάχνουν μικρά θεατράκια. Είναι δυνατόν να κάνουν περιοδείες τα ΔΗΠΕΘΕ και να παίζουν σε αυλές σχολείων;

    Ξέφυγα, συγνώμη.

    Εν πάσει περιπτώσει, αν υπήρχαν μερικά θέατρα της προκοπής στην Ελλάδα ούτε ανάγκη για «άνοιγμα» της Επιδαύρου θα υπήρχε και περισσότερες παραστάσεις θα είχαμε.

    Στην τελική, τόσα αρχαία θέατρα υπάρχουν, ας τα ανοίξουν κι αυτά αφού είμαστε ανίκανοι να φτιάξουμε καινούργια.

  8. SimonSays και Κουσουράτε

    Να συμπληρώσω επίσης ότι δεν αναφέρομαι σε μία άνευ όρων παράδοση του αρχαίου θεάτρου στις ορέξεις του κάθε θιασάρχη και του οποιοδήποτε στάρλετ εκ εξωτερικού κι ας λέγεται Φιόνα Σόου (νομίζω έτσι προφέρεται) και Πήτερ Στάιν. Δεν προτείνω σε καμία περίπτωση την υπερβολική αύξηση παραστάσεων από σεβασμό στον αρχαιολογικό χώρο.

    Όμως, επισημαίνω και στηλιτεύω τον αρτηριοσκληρωτισμό και τον υπερβολικό προστατευτισμό, σε σημείο που οι εκ διαμέτρου αντίθετες φωνές στο άνοιγμα, γεννούν υποψίες για ιδιοτελείς σκοπούς.

    Κουσουράτε, η αντοχή ενός θεατρικού του Μπεκέτ μπορεί να δοκιμαστεί στην Επίδαυρο και το αποτέλεσμα θα κριθεί, μην αρνείσαι και τη σπουδαιότητα ενός μεγάλου θεατρικού συγγραφέα (υποψιάζομαι ότι κρίνεις και βάσει των γούστων σου).

    Για τα θέατρα έχεις δίκιο. Αλλά σκέψου όμως και τις ευθύνες των ΔΗΠΕΘΕ που πολλές φορές κάθε άλλο μας πείθουν για τις καλλιτεχνικές προθέσεις τους. Ο νοών νοείτω.

    Η πρόταση για το «άνοιγμα» της Επιδαύρου έχει να κάνει καθαρά με τη σημασία και την ακτινοβολία του χώρου, ο Γιώργος Λούκος έπαιξε έντεχνα το παιχνίδι φέτος και έφερε στο προσκήνιο ένα θέμα που θάφτηκε άδικα κάτω από το βάρος ενός ασφυκτικού ταμπού.

    Αλλά, δες τι γράφουν τα σημερινά Νέα για την γερμανική Ορέστεια που θα ανεβεί σε μια βδομάδα:

    Παρουσιάζεται μέσα από τρεις διαφορετικές σκηνοθετικές προσεγγίσεις: Ο «Αγαμέμνων» με το ύφος της όπερας, οι «Χοηφόρες» ως ψυχολογικό δράμα και οι «Ευμενίδες» ως τηλεοπτικό talk show.

    Αλήθεια, πολύ ενδιαφέρον πείραμα! Αναρωτιέμαι, θα το σηκώσει η Επίδαυρος;

  9. Δεν είμαι ο πλέον αρμόδιος να τοποθετηθώ επί του θέματος, με την έννοια ότι δεν ασχολούμαι φανατικά με τα του θεατρού (δεν ξέρω δηλαδή ούτε ηθοποιούς ούτε σκηνοθέτες).

    Επίσης, δεν έχω ξανασχολιάσει στο blog αυτό και αν μη τι άλλο μια αμηχανία υπάρχει. Όμως, όπως λένε, «Who dares, wins!’, γι’αυτό λοιπόν θα τολμήσω κι εγώ! 🙂

    Αρχικά να πω πως κοντινό μου άτομο είναι ηθοποιός, τοπικότατου βεληνεκούς αλλά ηθοποιός και αυτός είναι ο λόγος που διάβασα το κείμενο.

    Πρέπει να ξεκινήσουμε με το πολύ βασικό ερώτημα «Τι είναι η Επίδαυρος;».

    Είναι ιστορικός χώρος-μνημείο; Να χρησιμοποιηθεί μόνο για επισκέψεις τότε.

    Είναι αρχαίο θέατρο; Να παίζονται μόνο αρχαία έργα και το μοναδικό φίλτρο που θα περνούν να ‘ναι το είδος τους και όχι η ποιότητά τους. Αρχαία κομωδία ή τραγωδία; Ευπρόσδεκτη. Παρωδία (όπως η «Μήδεια» του «Μποστ»); Μακρυά. Όποιο έργο μένει πιστό στο προτότυπο να έρχεται, τα άλλα όχι. Άλλωστε ποιός είναι άξιος και ικανός να κρίνει, για εμάς, την ποιότητα μιας παράστασης;

    Είναι θέατρο; Να παίζονται ΟΛΑ τα έργα.

    Είναι πολυχώρος; Ας πάμε και για κάνα μπασκετάκι καμιά φορά, έχει και δέντρα να οξυγονωθούμε…

  10. ..πράγματι, όπως γράφει ο K. Κουσουράτος, υπάρχουν ένα σωρό αρχαία θέατρα.. γιατί να μη τα χρησιμοποιούμε όλα και κολλήσαμε στην Επίδαυρο;..
    Φυσικά και δεν έχω αντίρρηση για το «άνοιγμα» του ρεπερτορίου στην Επίδαυρο, η απορία όμως παραμένει.
    🙂

  11. Πολύ καλό κείμενο. Προσωπικά θέλω να ανοίξει σε ένα ευρύτερο ρεπερτόριο η Επίδαυρος. Το θέμα είναι αν επιλέγουμε να κρατήσουμε ένα μνημείο ή να δημιουργήσουμε ένα χώρο Τέχνης. Είναι γνωστό ότι όσα παλαιά ή αρχαία κτίρια λειτουργούν αυτά αντέχουν περισσότερο τις φθορές. Αρκεί όμως αυτό;

    Το ζήτημα συχνά το βλέπουν στενή σκοπιά οι αρχαιολόγοι και οι θεατρικοί παράγοντες. Αν και δεν υπάρχουν παραστάσεις κάθε θεατρικού είδους (π.χ. Μαύρο Θέατρο της Πράγας, ή μπαλέτο ή όπερα). Στενά το βλέπουν φυσικά και όλοι εκείνοι οι συντηρητικοί κύκλοι που φοβούνται οτιδήποτε πρόκειται να αλλάξει την εικόνα που έχουν οι ίδιοι στο μυαλό τους.

    Αλλά για να κλείσω τι τέλος πάντων έχει η Επίδαυρος και δε γίνονται ανάλογες συζητήσεις για άλλα επαρχιακά θέατρα; Μήπως επειδή εκεί πηγαίνουν οι επίσημοι και έρχονται κάποια ονόματα της παγκόσμιας σκηνής; Σε ανάλογους χώρους (Δωδώνη, Φίλιπποι, Ηρώδειο, Δίον κτλ) φιλοξενούνται όλα σχεδόν τα είδη της Τέχνης.

    Ένα πρόβλημα που ίσως ανακύψει, είναι αν μπορούν να χρησιμοποιούνται αναλόγως όλα τα αρχαία μνημεία. Π.χ. οι ναοί γιατί να μη λειτουργούν; Γιατί να μη γίνονται αγώνες στα αρχαία στάδια;

  12. Ενδιαφέρουσα η σύγκριση με τη Γερμανία και η ιδέα για ανοιχτές συναυλίες σε πάρκα όπως συνηθίζεται σε τόσες άλλες Ευρωπαϊκές χώρες. Βέβαια, η απόσταση από τον Ρέμο και τη Βανδή της Πρωτοχρονιάτικης συναυλίας στην Πλατεία Συντάγματος στον Στράους της Φιλαρμονικής της Βιέννης ανήμερα την Πρωτοχρονιά είναι τεράστια…και εξίσου τεράστια η σχετική συζήτηση. Όσο για την Επίδαυρο – αλλά και το Ηρώδειο -, δύο δρόμοι πιστεύω παραμένουν ανοιχτοί: είτε να διαφυλαχτεί για περιορισμένο τύπο θεαμάτων που θα επιλέγονται με αυστηρότατα κριτήρια και σταδιακά να μουσειοποιηθεί είτε να ανοιχτεί – πάλι με κάποια κριτήρια όσον αφορά το τι είδους θεάματα θα φιλοξενεί – σε πιο συχνή χρήση.

  13. Είχα σχολιάσει το θέμα σε κάποια λίστα συζητήσεως, αμέσως μετά την πρώτη μάλιστα εβδομάδα που έθιξε το ζήτημα το «Βήμα», όταν κανείς δεν εξέφρασε την αντίθετη άποψη. Την δεύτερη εβδομάδα, δυο-τρεις (Σπύρος Ευαγγελάτος, Νίκος Μαστοράκης, Γιώργος Κιμούλης, Γιώργος Μιχαλακόπουλος) είπαν δειλά αυτό που είπα και εγώ (και μάλιστα ανέφεραν και το παράδειγμα του Μπαϊρόιτ).

    Είχα πει λοιπόν εγώ (μεταφέρω το μήνυμα από αλλού, όπως είπα, και λείπουν οι τόνοι):

    Αναρωτιουνται στο «Βημα» εαν η Επιδαυρος πρεπει να φιλοξενει μονον αρχαιο δραμα, η’ και αλλα καλλιτεχνικα γεγονοτα.

    Κατι τετοια βλεπω εγω και τρεμω.

    Προβλεπω οτι σε λιγα χρονια θα βλεπουμε και στην Επιδαυρο την Στεφανη να αυνανιζεται και τον αλλον να πηδα καρπουζια. [Σ.σ. Τσόντα πάντως είχε η «Ηλέκτρα»!]

    Γιατι οχι, λενε.

    Δεν μπορουμε να καταλαβουμε μερικα απλα πραγματα.

    Δεν γινεται να εχουμε ενα μερος, μοναδικο στον κοσμο, οπου να γινεται ενα καλλιτεχνικο γεγονος, μοναδικο στον κοσμο, αρχαιο δραμα στο αρχαιο θεατρο, μοναδικο στον κοσμο, διασημο παντου στον κοσμο, αυτο και μονον αυτο; Αν ειναι να κανουμε στην Επιδαυρο ο,τι μας κατεβει, γιατι να το κανουμε στην Επιδαυρο και οχι στο Αιγαλεω, στο Χαλανδρι, στο Παρισι η’ στο Λονδινο; (Που τα ιδια γινονται και παντου στον κοσμο απο χιλιαδες αλλους; )

    Bayreuth σημαινει Wagner και Επιδαυρος αρχαιο δραμα. Και μονον. Τελεία.

    Αμα θελω Στεφανη δεν θα παω στο Bayreuth` θα παω στο Γκαζι. Στο Bayreuth θα παω για Wagner.

    Τι διαβολο ρε %$^@#%! Για μια Επιδαυρο ειμαστε γνωστοι, παει κι αυτη.

    Και απο ολους αυτους τους καλλιτεχνες που απαντουν στο «Βημα», ουτε ενας -ουτε ενας!- δεν ξεφυγε γραμμη απο το τετριμμενο: «εγω δεν εχω προκαταληψεις, ο,τι εχει ποιοτητα καλο ειναι` δεν πρεπει να ειμαστε «ελληνοκεντρικοι»». Μα, ουτε ενας δεν ειπε κατι διαφορετικο! Καλα κρασια.

    1876-2007, 131 χρονια, οι Γερμαναραδες δεν βαρεθηκαν να παιζουν καθε χρονο το Δαχτυλιδι του Νιμπελουγκεν;

    Μονον οι τσιφτετελληνες, μετα απο 52 μολις χρονια, βαρεθηκαν τον Αισχυλο, τον Σοφοκλη και τον Ευριπιδη;

    Διαβαζω τωρα που γκουγκλιζω, οτι λιγους νεωτερισμους τολμησε να βαλει η εγγονη του Βαγκνερ στην οπερα που σκηνοθετησε στο Μπαιροιτ, και γιουχαΐστηκε αγριως απο τους Γερμαναραδες. Οπισθοδρομικοι… οπαδοι του Χριστοδουλου, φαινεται, και οι Γερμανοι!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s